
Hindoestaanse uitvaart en begrafenis: gebruiken, kleding en rituelen
In het kort
- Crematie: vrijwel altijd, en liefst zo snel mogelijk.
- Kleding gasten: wit of licht.
- Leiding: een pandit (priester) leidt de gebeden en rituelen.
- Rouwperiode: meestal 13 dagen, afgesloten met een ceremonie.
Bij een Hindoestaanse uitvaart staat het geloof centraal dat de dood geen einde is, maar een overgang naar een volgend leven. Dat zie je terug in vrijwel alle gebruiken: het wassen en kleden van de overledene, de gebeden, de crematie en de rouwperiode. In Nederland gaat het meestal om Surinaams-Hindoestaanse families; de gebruiken verschillen per familie en per stroming.
De verzorging van de overledene
Een van de eerste rituelen is het wassen van de overledene. Dat doen meestal naaste familieleden, soms met water waaraan bloemen of kruiden zijn toegevoegd. Het wassen staat voor zuivering. Daarna wordt de overledene gekleed, meestal in het wit, en krijgt hij of zij een tilak (een teken) op het voorhoofd. Een getrouwde vrouw van wie de man nog leeft, wordt in sommige families juist feestelijk gekleed, soms in het rood. Vervolgens wordt de overledene opgebaard, zodat familie en bekenden afscheid kunnen nemen.
Gebeden en de rol van de pandit
De pandit leidt de gebeden, leest uit heilige teksten en voert de rituelen uit. De gebeden helpen de ziel bij de overgang naar het volgende leven. Er wordt gebeden thuis, tijdens de opbaring, in de aula en bij de crematie. Ook muziek en gezang horen erbij; lees bijvoorbeeld onze top 10 Hindoestaanse uitvaartmuziek.
Wat draag je naar een Hindoestaanse uitvaart?
Wit is de kleur van rouw. Mannen dragen vaak een witte kurta (soms met een dhoti), vrouwen een witte of lichte sari of een wit pakje. Heb je geen traditionele kleding, dan is eenvoudige witte of lichte kleding altijd goed. Zwart is ongebruikelijk.
De crematie
Hindoes worden vrijwel altijd gecremeerd; het vuur maakt de ziel vrij van het lichaam. Traditioneel gebeurt dat zo snel mogelijk, in India zelfs op de dag van overlijden. In Nederland lukt dat niet altijd, bijvoorbeeld als familie van ver moet komen.
Bij de crematie is de familie vaak dichtbij betrokken. Meestal start de oudste zoon (of een andere naaste) de crematie, en veel families willen bij het invoeren van de kist aanwezig zijn. Een aantal crematoria in Nederland is daar speciaal op ingericht. In India en Suriname wordt nog op een houtstapel gecremeerd; lees daarover waarom Hindoestanen worden gecremeerd op de brandstapel.
De as
De as wordt bij voorkeur verstrooid op stromend water. Sommige families brengen de as naar de Ganges in India; anderen kiezen voor een rivier of de zee in Nederland. Lees meer over waar je as mag verstrooien.
Eten tijdens de uitvaart en de rouwperiode
Na de uitvaart wordt er samen gegeten. Het eten is vegetarisch. In de eerste dagen wordt in het huis van de overledene vaak niet gekookt; familie en buren zorgen dan voor de maaltijden.
De rouwperiode van 13 dagen
Na het overlijden volgt een rouwperiode van meestal 13 dagen (in sommige families 10 of 12). In die tijd komen familie en bekenden samen om te bidden en de familie te steunen. De familie leeft sober: geen vlees, geen alcohol, geen feestelijkheden, geen muziek en vaak geen make-up. Het huis wordt grondig schoongemaakt. Op de laatste dag volgt een afsluitende ceremonie, waarna het gewone leven langzaam weer wordt opgepakt. Ook later, bijvoorbeeld na een jaar, wordt de overledene met een herdenking geëerd.
Een uitvaartverzorger die de gebruiken kent
Er zijn uitvaartverzorgers die gespecialiseerd zijn in Hindoestaanse uitvaarten en weten welke crematoria geschikt zijn. Zoek een uitvaartondernemer bij jou in de buurt.
Veelgestelde vragen
Wat draag je naar een Hindoestaanse begrafenis?
Witte of lichte kleding. Mannen vaak een witte kurta, vrouwen een witte of lichte sari of een wit pakje.
Worden Hindoes begraven of gecremeerd?
Vrijwel altijd gecremeerd. Alleen bij jonge kinderen en in uitzonderlijke situaties wordt soms begraven.
Hoe lang duurt de rouwperiode?
Meestal 13 dagen, afgesloten met een ceremonie.
Waar gaat de as naartoe?
Bij voorkeur stromend water: de Ganges, of een rivier of de zee in Nederland.
Vragen die families hierover stellen
Ook vaak gevraagd
Hoe verloopt een Hindoestaanse uitvaart?
Bij een hindoestaanse uitvaart wordt het lichaam meestal gecremeerd, het liefst zo snel mogelijk. In Nederland mag een crematie niet eerder plaatsvinden dan 36 uur na het overlijden, en uiterlijk op de zesde werkdag.
Vóór de crematie wordt het lichaam gewassen en gekleed, vaak in witte of traditionele kleding. Een pandit leidt de gebeden en rituelen, zoals een puja (gebedsceremonie).
Welke rituelen zijn er bij een uitvaart?
Traditionele rituelen zijn: het dragen van de kist, bloemen leggen op het graf, een minuut stilte en gezamenlijk zingen. Modernere rituelen zijn: ballonnen oplaten, een boom planten, een toast uitbrengen of brieven meegeven in de kist.
Vind ceremoniemeesters via onze bedrijvengids.
Wat is een technische begrafenis?
Een technische begrafenis is een begrafenis zonder afscheidsdienst. Er is geen samenkomst in een aula of kerk, en er zijn geen of maar een paar nabestaanden bij het graf. Het is de eenvoudigste en goedkoopste manier van begraven.
Meestal gaat het om een algemeen graf. Daarin heb je geen eigen grafrecht en het graf kan na de wettelijke termijn van tien jaar worden geruimd. Wil je een eigen graf met een grafsteen, dan betaal je grafrechten voor een langere periode.
Zie ook de woordenlijst: Technische begrafenis.
Wat kost gebruik van een rouwcentrum?
Gemiddeld betaal je 200 tot 500 euro per dag voor opbaring inclusief de faciliteiten voor bezoek. Gebruik van de aula voor de plechtigheid kost extra, doorgaans 300 tot 700 euro. Vraag altijd een volledig kostenoverzicht.
Vergelijk rouwcentra via onze bedrijvengids.
Een volgende stap
Uitvaartplanner
Leg stap voor stap vast wat je wilt, van de muziek tot de bloemen. Kosteloos en zonder aanmelden.
Open de uitvaartplanner →Zoek zelf een specialist
Bekijk ondernemers in Rituelen & Tradities in de bedrijvengidsIn de categorie Rituelen & Tradities vind je ondernemers die bij dit onderwerp passen. Zodra een ondernemer zich heeft aangemeld en door ons is gecontroleerd, staat het profiel hier.