Urenlang ongekoeld: Overledenen in verpleeghuizen wachten ’s nachts op arts

In het kort

• Bij een overlijden in een verpleeghuis kan het lichaam urenlang ongekoeld blijven liggen tot een arts arriveert.
• Dit kan leiden tot verkleuringen en geurvorming, waardoor een liefdevol afscheid bemoeilijkt wordt.
• Jij hebt het recht om ook 's nachts een arts op te laten roepen, maar dit wordt niet altijd gedeeld.
• Leg daarom vooraf vast wat jouw wensen zijn en bespreek dit met de instelling.

In Nederlandse verpleeghuizen gebeurt het nog te vaak: een bewoner overlijdt midden in de nacht, maar blijft urenlang ongekoeld liggen omdat er pas de volgende ochtend een arts beschikbaar is om het overlijden officieel vast te stellen. De gevolgen? Een confronterend afscheid voor familieleden en risico op versnelde ontbinding van het lichaam.

Twee Twentse uitvaartbegeleiders, Natasja Kroese en Heidi Wevers, trekken al jaren aan de bel. Volgens hen wordt de laatste zorg op deze manier ernstig tekortgedaan. “Een overledene moet met respect behandeld worden. Niet acht tot tien uur in een warme kamer blijven liggen.”

Lees ook: Ook lachen hoort bij afscheid nemen

TIP: Klik hier om in contact te komen met de ondernemers in onze bedrijvengids waar wij mee samenwerken. Zij helpen je graag verder bij het regelen van een uitvaart en alles wat erbij komt kijken..

“Blijft u maar naast uw overleden man liggen”

Een schrijnend voorbeeld: een vrouw blijft urenlang naast haar overleden echtgenoot zitten, nadat hem rond 2 uur ’s nachts de laatste adem ontglipte. De arts kwam pas in de ochtend. “Het was een nachtmerrie,” aldus de uitvaartbegeleiders.

Dit is helaas geen uitzondering. In veel instellingen wordt er na 23.00 uur pas de volgende ochtend een arts gebeld – mits het overlijden ‘verwacht’ was. Tot die tijd mag niemand iets doen, ook geen laatste zorg of koeling toepassen. Dit kan leiden tot verkleuringen, stijfheid en geurvorming, wat een liefdevol afscheid bemoeilijkt.

Onwetendheid bij familie en personeel

Wat veel nabestaanden niet weten, is dat zij het recht hebben om ook ’s nachts een arts op te laten roepen. Verpleeghuizen zijn dit wettelijk verplicht als familie hierom vraagt. Maar die informatie wordt lang niet altijd gedeeld, stellen Kroese en Wevers.

Ook verzorgend personeel zit vaak klem. “Ze willen wel helpen, maar krijgen andere instructies van hun leidinggevenden. Toch zijn er veel zorgmedewerkers die op eigen initiatief respectvolle handelingen verrichten, zoals het lichaam rechtleggen of de kin ondersteunen.”

Laatste zorg begint bij goede voorbereiding

Uitvaartbegeleiders benadrukken het belang van goede voorbereiding: leg vast wat de wensen zijn bij een overlijden in een zorginstelling. Wil je dat er direct een arts komt? Moet de overledene gekoeld worden? Wil je zelf helpen bij de verzorging? Door dit vooraf met de instelling te bespreken en vast te leggen in het dossier, voorkom je verdrietige verrassingen.

Wat zeggen de instellingen?

Zorginstellingen reageren wisselend. De meeste stellen dat familie altijd vooraf geïnformeerd wordt over de mogelijkheid om een arts te vragen. Toch blijkt uit de praktijk dat dit vaak niet gebeurt, of dat verzoeken ’s nachts worden geweigerd met verwijzing naar ‘het protocol’. Tekort aan artsen wordt regelmatig als reden genoemd voor vertraging.

Neem zelf het initiatief

Volgens Kroese en Wevers is het duidelijk: “Wacht niet af. Laat vooraf vastleggen dat je wilt dat er direct actie ondernomen wordt na een overlijden. Alleen zo kun je een waardig afscheid garanderen.”

Wat kun je doen bij een overlijden in de nacht?

Overlijdt iemand 's nachts, dan moet altijd eerst een arts het overlijden vaststellen. Pas daarna kan de uitvaartondernemer de overledene verzorgen en koelen. Een paar praktische punten:

• Thuis: bel buiten kantoortijd de huisartsenpost. Daarna kun je de uitvaartondernemer bellen; de meeste uitvaartondernemers zijn dag en nacht bereikbaar.
• In een verpleeghuis of verzorgingshuis: het personeel schakelt de arts in. Vraag wanneer de arts komt en geef aan als je wilt dat dit zo snel mogelijk gebeurt.
• Vooraf regelen: bespreek met de zorginstelling wat er gebeurt bij een overlijden in de nacht en laat je wensen vastleggen in het dossier.

Lees ook wat er komt kijken bij een uitvaart of zoek een uitvaartondernemer bij jou in de buurt.

Bron: Tubantia

Meer nieuws

29 oktOostenrijkse startup maakt AI voor afscheidsboodschappen29 oktVergeten kindergraf krijgt alsnog een naam29 oktInternationale Dag van de Beroerte: herken de signalen

Al het nieuws →

Goed om te weten

• Netflix opzeggen na een overlijden: zo doe je het, met of zonder wachtwoord
• Afscheid nemen van iemand die nog leeft: waarom wachten tot iemand overleden is?

Heb je een tip of aanvulling? Mail de redactie · Hoe wij bijwerken en corrigeren