Foto's van een stilgeboren kindje

Wanneer je afscheid moet nemen van je kindje, terwijl je je had voorbereid op de geboorte en een toekomst samen, staat de wereld stil. Er zijn misschien al maanden dromen, plannen en verwachtingen geweest. Na een stilgeboorte moeten ouders plotseling afscheid nemen van hun baby, vaak in een periode waarin emoties en praktische zaken door elkaar lopen.

In die kwetsbare tijd kunnen foto's een bijzondere betekenis krijgen. Ze bewaren een herinnering aan het kindje dat er was en geven ouders iets tastbaars om later op terug te kijken. Niet om het verdriet weg te nemen, maar om een stukje van hun verhaal te bewaren.

Lees ook: AI in de uitvaartbranche: slimmer werken?

Waarom kunnen foto's van een stilgeboren kindje waardevol zijn?

Na een stilgeboorte zijn er soms maar weinig tastbare herinneringen aan het kindje. Misschien zijn er echo's, foto's van de zwangerschap of een geboortekaartje. Foto's van de baby zelf kunnen daar een belangrijke herinnering aan toevoegen.

Sommige ouders willen het gezichtje, de kleine handjes en voetjes bewaren. Anderen vinden het waardevol om samen met hun kindje op de foto te staan. Zo'n beeld laat niet alleen de baby zien, maar ook de band tussen ouder en kind.

Voor sommige ouders is het belangrijk om later een foto te kunnen bekijken of aan een vertrouwd persoon te laten zien. Het kan helpen om het kindje onderdeel te laten blijven van het gezinsverhaal, ook wanneer het leven veel korter was dan gehoopt.

Niet iedereen heeft op dat moment behoefte aan foto's. Sommige ouders vinden het idee moeilijk of confronterend. Beide reacties zijn begrijpelijk. Er bestaat geen juiste manier om afscheid te nemen.

Welke foto's kun je laten maken?

Herinneringsfotografie kan op verschillende manieren worden ingevuld. Ouders bepalen zelf welke beelden bij hen passen en wat ze liever niet willen laten vastleggen.

Sommige ouders kiezen voor foto's van het gezichtje, de handjes of de voetjes. Anderen willen hun kindje in de armen houden tijdens een foto, of kiezen voor een beeld waarop beide ouders samen met de baby staan. Ook een foto met een broertje of zusje kan voor het gezin betekenisvol zijn.

Soms zijn juist de kleine details belangrijk. Een hand van een ouder naast het handje van de baby, een dekentje of een knuffeltje kan later een dierbare herinnering vormen.

Het hoeft geen uitgebreide fotosessie te zijn. Een paar foto's kunnen al voldoende zijn. Het gaat niet om een perfect beeld, maar om een herinnering die past bij de ouders en hun kindje.

Een professionele herinneringsfotograaf inschakelen

Er zijn in Nederland organisaties die ouders kosteloos helpen met het vastleggen van herinneringen aan hun overleden kindje. Hun fotografen hebben ervaring met deze kwetsbare situaties en werken met aandacht voor de wensen en grenzen van het gezin.

Een voorbeeld is Stichting Still. De stichting biedt gezinnen een kosteloze fotoreportage aan bij verlies binnen het gezin, waaronder bij stilgeboren of overleden baby's vanaf twaalf weken zwangerschap. De foto's worden met rust en respect gemaakt. 

Ook Stichting Make a Memory verzorgt kosteloze fotoreportages voor ouders die hun baby tijdens de zwangerschap of rond de geboorte verliezen. De stichting werkt met professionele fotografen en is telefonisch bereikbaar voor aanvragen. De fotografie richt zich op kinderen vanaf achttien weken zwangerschap tot en met achttien jaar.

Beide organisaties werken met eigen voorwaarden en werkwijzen. Via hun websites kun je bekijken welke ondersteuning mogelijk is en hoe je contact kunt opnemen.

Ook zorgverleners kunnen helpen. In het ziekenhuis kun je met een verpleegkundige, verloskundige of arts bespreken welke mogelijkheden er zijn om herinneringen vast te leggen.

Zelf foto's maken mag ook

Een professionele fotograaf is niet de enige mogelijkheid. Ouders of zorgverleners kunnen ook zelf foto's maken met een telefoon of camera. Dat kan bijvoorbeeld wanneer er niet direct een fotograaf beschikbaar is of wanneer ouders liever in alle rust zelf beelden vastleggen.

Het kan helpen om vooraf na te denken over wat je wilt bewaren. Wil je een foto van het gezichtje, een detail of juist een beeld van het hele kindje? Je hoeft niet alles te fotograferen. Kies vooral wat op dat moment goed voelt.

Wanneer je twijfelt, kun je aan een zorgverlener vragen om met je mee te denken. Die kan uitleggen wat mogelijk is en je helpen om de tijd en ruimte te nemen die je nodig hebt.

Samen met broertjes en zusjes herinneringen maken

Wanneer er al kinderen in het gezin zijn, kan ook de vraag ontstaan of zij hun overleden broertje of zusje willen zien of samen met de baby op de foto willen.

Dat vraagt om een persoonlijke afweging. De leeftijd van het kind, de omstandigheden en de wensen van de ouders spelen daarbij een rol. Kinderen hoeven niet te worden gedwongen om afscheid te nemen of op de foto te gaan.

Sommige gezinnen vinden het fijn om een broertje of zusje bij een herinnering te betrekken. Dat kan met een foto, maar ook door een tekening te maken, een knuffeltje bij de baby te leggen of samen een ander aandenken te kiezen.

Op die manier kan het kindje een herkenbare plek houden binnen de familiegeschiedenis. Ouders kunnen later, wanneer daar behoefte aan is, samen met hun kinderen terugkijken op de herinneringen die zijn bewaard.

Wat als je twijfelt of je je kindje wilt laten fotograferen?

Het is begrijpelijk als je niet meteen weet wat je wilt. Voor sommige ouders voelt het idee van foto's maken vreemd of pijnlijk. Anderen zijn bang dat ze later spijt krijgen als ze geen foto's hebben.

Je hoeft niet alles vooraf te weten. Bespreek je twijfels met een zorgverlener of met een fotograaf die ervaring heeft met herinneringsfotografie. Je kunt vragen stellen en bespreken welke mogelijkheden er zijn, zonder dat je ergens toe verplicht bent.

Het is belangrijk dat je eigen wensen en grenzen worden gerespecteerd. Je hoeft je kindje niet vast te houden, je hoeft niet zelf op de foto en je hoeft ook geen beelden te laten maken als dat niet goed voelt.

Tegelijkertijd kan het fijn zijn om te weten dat de mogelijkheid bestaat. Wanneer je op dat moment nog niet weet wat je later waardevol zult vinden, kan het bewaren van enkele foto's een keuze zijn om rustig over na te denken, zonder dat je jezelf onder druk zet.

Wat als je achteraf geen foto's hebt?

Sommige ouders denken later terug aan de periode rond de stilgeboorte en vragen zich af waarom ze geen foto's hebben laten maken. Misschien was er geen ruimte voor, voelde het te confronterend of wisten ze niet dat herinneringsfotografie mogelijk was.

Probeer jezelf daar niet om te veroordelen. Je nam beslissingen in een situatie die je waarschijnlijk nooit had verwacht. Er is geen perfecte manier om afscheid te nemen en het ontbreken van foto's betekent niet dat je minder van je kindje hield of dat het kindje minder deel uitmaakt van je gezin.

Misschien zijn er andere herinneringen bewaard gebleven, zoals echo's, een geboortekaartje, een naamkaartje, een armbandje uit het ziekenhuis, een dekentje of hand- en voetafdrukken. Ook een brief, een herinneringsdoos of verhalen van mensen die bij de geboorte waren, kunnen een bijzondere betekenis krijgen.

En als er weinig of niets tastbaars is, blijft de band met je kindje bestaan. Een herinnering hoeft niet in een foto te worden vastgelegd om waardevol te zijn.

Een blijvende herinnering aan een kindje dat wordt gemist

Een stilgeboorte verandert het leven van ouders op een manier die moeilijk in woorden te vatten is. Foto's kunnen een tastbare herinnering vormen aan het kindje dat werd verwacht en waar zoveel liefde bij hoorde.

Voor de ene ouder zijn foto's een bron van troost. Voor de ander zijn ze in het begin te pijnlijk om te bekijken. Soms verandert dat gevoel in de loop van de tijd. Er is geen vaste manier waarop herinneringen een plek krijgen in het leven na verlies.

Of je nu kiest voor professionele herinneringsfotografie, zelf een paar foto's maakt of op een andere manier herinneringen bewaart: jouw keuze mag passen bij wat je op dat moment aankunt.

Een kindje hoeft niet lang te hebben geleefd om voor altijd een plek in het hart van zijn ouders te hebben.

Veelgestelde vragen

Mag je foto's maken van een stilgeboren kindje?

Ja. Ouders kunnen zelf foto's maken of een professionele herinneringsfotograaf inschakelen. Bespreek met een zorgverlener wat mogelijk is en kies wat goed voelt voor jou en je gezin.

Zijn er organisaties die gratis foto's maken van een stilgeboren baby?

Ja. Stichting Still en Stichting Make a Memory bieden kosteloze herinneringsfotografie aan. De voorwaarden en zwangerschapsduur waarvoor zij fotograferen verschillen. Bekijk hun websites voor meer informatie.

Wat kun je doen als je geen foto's hebt van je stilgeboren kindje?

Andere herinneringen, zoals echo's, een geboortekaartje, een dekentje, hand- en voetafdrukken of een brief, kunnen eveneens waardevol zijn. Geen foto's hebben betekent niet dat je verkeerd afscheid hebt genomen.

Kunnen broertjes en zusjes op de foto met een stilgeboren kindje?

Dat kan, wanneer het past bij de wensen en situatie van het gezin. Ouders kunnen samen met een zorgverlener bekijken wat passend is voor de leeftijd en behoeften van het kind.

Meer nieuws

20 oktOuder dan je overleden ouder19 oktFamilie soms niet op de hoogte van overlijden: hoe kan dat?18 oktTNO onderzoekt veiligheid in grafkelders van Essenhof

Al het nieuws →

Goed om te weten

• Wat zeg je tegen iemand die een miskraam of stilgeboorte heeft gehad? Woorden die troost bieden (en wat je beter niet zegt)
• Wat kost een uitvaart?

Heb je een tip of aanvulling? Mail de redactie · Hoe wij bijwerken en corrigeren