Naar de inhoud
De handen van een overledene vouwen
Opbaren & Verzorging

De handen van een overledene vouwen: waarom doen we dat en hoe gaat het?

3 minuten lezenDoor Redactie Uitvaart-Platform.nl · nagekeken door Sfeerbeeld bij De handen van een overledene vouwen: waarom doen we dat en hoe gaat het?Amisha Mannak-SoeratramBijgewerkt

In het kort

  • Het vouwen van de handen komt van oudsher uit de christelijke gebedshouding. Vroeger kreeg de overledene vaak ook een rozenkrans tussen de handen.
  • Tegenwoordig doen mensen het vooral omdat het rust en sereniteit uitstraalt bij het afscheid.
  • Het is geen verplichting. De handen kunnen ook langs het lichaam liggen of iets persoonlijks vasthouden.
  • Het gebeurt meestal tijdens de laatste verzorging, door de uitvaartverzorger. Nabestaanden kunnen vaak helpen als ze dat willen.

Je ziet het nog vaak: de handen van een overledene liggen gevouwen of over elkaar. Wat is daar eigenlijk de betekenis van? Hoe gaat dat in zijn werk? En moet het eigenlijk? We vertellen je er meer over.

De symboliek van gevouwen handen

Het over elkaar leggen of vouwen van de handen van een overledene heeft meerdere symbolische betekenissen. Die hangen af van de culturele en religieuze achtergrond van de overledene en de familie.

Religieuze betekenis

Van oorsprong verwijzen gevouwen handen naar de traditionele gebedshouding. Vaak kreeg de overledene dan ook een rozenkrans tussen de handen. Je ziet dit nog wel bij oudere mensen en in katholieke families.

Rust en sereniteit

Gevouwen handen geven de overledene een rustige en vredige uitstraling. Dat kan prettig zijn voor nabestaanden als zij afscheid nemen.

Spirituele verbondenheid

Ook zien sommige mensen het als een gebaar van spirituele verbondenheid: de overledene heeft rust gevonden, of is herenigd met een hogere macht. Dit hangt af van de levensovertuiging van de overledene en de nabestaanden.

Laatste rustplaats

De gevouwen handen kunnen ook de overgang naar de laatste rustplaats symboliseren: de handen komen samen en vinden rust.

Hoe gaat het vouwen van de handen?

Meestal gebeurt dit tijdens de laatste verzorging, door de uitvaartverzorger of een medewerker van het mortuarium. In grote lijnen gaat het zo:

  • Voorbereiding: de overledene ligt op een vlakke ondergrond, met de handen langs het lichaam.
  • Hygiëne: de handen worden gewassen en verzorgd. De verzorger draagt handschoenen.
  • Positioneren: de handen worden voorzichtig naar elkaar toe gebracht, meestal ter hoogte van de buik of borst. De vingers worden zacht in elkaar gevouwen of de ene hand wordt over de andere gelegd.
  • Bijstellen: waar nodig wordt de houding rustig bijgesteld, zodat de handen er natuurlijk en symmetrisch uitzien.

Na het overlijden treedt na verloop van tijd lijkstijfheid op. Daarom worden de handen meestal bij de eerste verzorging in de gewenste houding gelegd.

Moeten de handen gevouwen worden?

Nee. Het is een gebruik, geen regel. Je kunt als familie ook kiezen voor:

  • handen ontspannen langs het lichaam;
  • handen losjes over elkaar op de buik;
  • een persoonlijk voorwerp in de handen, zoals een foto, bloem, brief of knuffel.

Bespreek je wensen met de uitvaartverzorger. Lees ook wat je in de kist mag leggen.

Mag je als familie helpen?

Vaak wel. Steeds meer nabestaanden helpen mee bij de laatste verzorging, bijvoorbeeld door de handen te wassen, in te smeren of te vouwen. Voor veel mensen is dat een waardevol laatste gebaar. Geef aan je uitvaartverzorger aan dat je dit graag wilt.

Het vouwen van de handen van een overledene gebeurt niet zomaar. Het heeft een symbolische betekenis en is voor nabestaanden vaak een belangrijk detail. Het kan helpen in het rouwproces als je afscheid kunt nemen van iemand die er rustig en vredig bij ligt.

Veelgestelde vragen

Waarom worden de handen van een overledene gevouwen?

Van oorsprong vanwege de gebedshouding. Tegenwoordig vooral omdat het een rustige, vredige indruk geeft bij het afscheid.

Wie vouwt de handen van een overledene?

Meestal de uitvaartverzorger tijdens de laatste verzorging. Familie kan vaak meehelpen.

Kan het ook later nog?

Door lijkstijfheid is het later lastiger. Daarom gebeurt het meestal bij de eerste verzorging. Vraag je uitvaartverzorger wat nog mogelijk is.

Wil je hier meer over weten? Een uitvaartondernemer heeft hier veel ervaring mee en vertelt je er graag meer over.

Klik hier om ons glossy uitvaartmagazine Uitvaart-Inside te bestellen voor meer inspiratie en informatie omtrent uitvaarten.

Een volgende stap

Stappenplan na overlijden

Wat moet er wanneer gebeuren? Het stappenplan zet het voor je op een rij, van de eerste uren tot de weken erna.

Open het stappenplan →

Ondernemers in Opbaren & Verzorging die hierbij kunnen helpen

Alle ondernemers in Opbaren & Verzorging in de gids →

Getoond omdat dit artikel over dit onderwerp gaat. Geen commissie, geen bemiddeling; je neemt zelf contact op. De volgorde is alfabetisch.