Meer kankersterfte verwacht: gevolgen voor de uitvaartzorg
Het aantal mensen dat in Nederland aan kanker overlijdt, neemt de komende twintig jaar naar verwachting toe. Ook het aantal nieuwe kankerdiagnoses stijgt. Volgens nieuwe toekomstverkenningen van het Integraal Kankercentrum Nederland (IKNL) zijn er in 2045 jaarlijks bijna 170.000 nieuwe kankerdiagnoses. Dat zijn er ongeveer 23 procent meer dan in 2025. Ook het verwachte aantal sterfgevallen door kanker loopt op.
De cijfers roepen vragen op over de toekomst van de zorg, de begeleiding van mensen in de laatste levensfase en de ondersteuning van nabestaanden na een overlijden.
Meer kankerdiagnoses door vergrijzing
In 2025 kregen ruim 136.000 mensen in Nederland de diagnose kanker. In 2045 zullen dat er naar verwachting bijna 170.000 per jaar zijn. Het aantal mensen dat jaarlijks aan kanker overlijdt, stijgt volgens de prognose van ruim 46.000 in 2024 naar ruim 57.000 in 2045.
De belangrijkste verklaring voor deze ontwikkeling is de vergrijzing. Omdat kanker vaker voorkomt op hogere leeftijd en Nederland steeds meer oudere inwoners telt, neemt het totale aantal diagnoses toe. Ook bevolkingsgroei speelt een rol.
Dat betekent niet automatisch dat het persoonlijke risico op kanker voor iedereen groter wordt. Wanneer rekening wordt gehouden met de leeftijdsopbouw van de bevolking, blijft het gemiddelde risico op een kankerdiagnose naar verwachting ongeveer gelijk. Voor sommige kankersoorten verandert het risico wel.
Wat betekent dit voor nabestaanden?
Achter de cijfers gaan mensen en families schuil die te maken krijgen met een ingrijpende diagnose, behandelingen en soms het verlies van een dierbare. Wanneer iemand aan kanker overlijdt, stopt de behoefte aan ondersteuning niet op het moment van overlijden. Nabestaanden moeten afscheid nemen en krijgen te maken met praktische en emotionele vragen rondom de uitvaart en de periode daarna.
De prognoses onderstrepen daarom ook het belang van aandacht voor de laatste levensfase en rouw. Goede begeleiding kan mensen helpen om wensen rond het afscheid bespreekbaar te maken en nabestaanden te ondersteunen bij het verlies.
Voor uitvaartondernemers en andere professionals die met overlijden en rouw te maken hebben, blijft het belangrijk om oog te houden voor de persoonlijke situatie van iedere familie. De cijfers voorspellen niet rechtstreeks hoeveel extra uitvaarten er zullen plaatsvinden, maar laten wel zien hoe de demografische ontwikkeling en sterfte zich naar verwachting zullen veranderen.
Preventie kan verschil maken
De toekomst ligt niet volledig vast. Volgens IKNL kunnen preventie en veranderingen in leefstijl invloed hebben op het aantal toekomstige kankerdiagnoses. Roken, alcoholgebruik, overgewicht, weinig lichaamsbeweging en blootstelling aan uv-straling zijn risicofactoren voor verschillende vormen van kanker.
Ook betere behandelingen en vroegere opsporing spelen een rol in de ontwikkeling van kanker en de overlevingskansen. Het risico om aan kanker te overlijden is de afgelopen decennia gemiddeld juist afgenomen. De verwachte stijging van het totale aantal sterfgevallen komt vooral doordat de bevolking groeit en vergrijst.
De cijfers zijn daarmee niet alleen een vooruitblik op de zorg, maar ook een aanleiding om stil te staan bij de ondersteuning die mensen en hun naasten nodig hebben wanneer zij met kanker en verlies te maken krijgen.
Bronnen
Integraal Kankercentrum Nederland (IKNL): Aantal kankerdiagnoses stijgt tot 2045 naar bijna 170.000 per jaar
NU.nl: Zonder ingrijpen zijn er over 20 jaar een kwart meer kankerdiagnoses en doden