Wat is cryomeren? Vriesdrogen als vorm van lijkbezorging uitgelegd

In het kort

• Cryomeren (ook wel promessie of vriesdrogen) is een bedachte vorm van lijkbezorging waarbij het lichaam wordt diepgevroren en gedroogd tot een poeder.
• Het idee komt van de Zweedse biologe Susanne Wiigh-Mäsak. Het lichaam wordt in vloeibare stikstof bevroren, verbrokkeld door trillingen en daarna gedroogd.
• Het poeder wordt begraven in een afbreekbare kist en wordt zo relatief snel weer aarde.
• Cryomeren is nog nooit bij een mens toegepast en is in Nederland niet toegestaan.

In de zoektocht naar duurzamere en meer innovatieve methoden voor lijkbezorging, heeft cryomeren zich snel ontwikkeld als een technologie die de traditionele praktijken van begraven en cremeren kan uitdagen.

In de zoektocht naar duurzamere manieren van lijkbezorging duikt regelmatig het woord cryomeren op. Maar wat houdt cryomeren precies in, en kan het al? In dit artikel lees je hoe het idee werkt, wat de verwachte voordelen zijn en waarom het nog nergens wordt aangeboden.

Wat is cryomeren?

Cryomeren, ook wel promessie of vriesdrogen genoemd, is een methode waarbij het lichaam van de overledene na het overlijden wordt bevroren en gedroogd. Het idee werd eind jaren negentig bedacht door de Zweedse biologe Susanne Wiigh-Mäsak, die er het bedrijf Promessa voor oprichtte.

Hoe werkt cryomeren?

1. Diepvriezen: het lichaam wordt eerst gekoeld en daarna ondergedompeld in vloeibare stikstof. Daardoor wordt het heel bros.
2. Verbrokkelen: door trillingen valt het bevroren lichaam uiteen in kleine deeltjes.
3. Drogen: in een vacuümkamer wordt het water onttrokken. Er blijft een droog, poederachtig materiaal over.
4. Scheiden: metalen, zoals vullingen en implantaten, worden eruit gehaald.
5. Begraven: het poeder gaat in een biologisch afbreekbare kist of urn en wordt ondiep begraven, waar het verteert tot aarde.

Voordelen van cryomeren

Milieuvriendelijk: volgens de bedenkster is cryomeren duurzamer dan begraven of cremeren. Er is geen verbranding nodig en het lichaam wordt snel weer onderdeel van de natuur. Omdat het proces nooit in de praktijk is gebruikt, is niet aangetoond hoe groot dat voordeel echt is.

Flexibel in de verwerking: het droge poeder kan in een afbreekbare kist of urn worden begraven, bijvoorbeeld onder een boom of plant die als gedenkteken dient.

Overwegingen bij cryomeren

Kosten: omdat cryomeren nergens wordt aangeboden, zijn er geen prijzen bekend.

Beschikbaarheid: cryomeren is nog nooit bij een mens uitgevoerd en wordt nergens ter wereld aangeboden. Het Zweedse bedrijf Promessa, dat de methode wilde ontwikkelen, ging in 2015 failliet.

Is cryomeren toegestaan in Nederland?

Nee. De huidige Wet op de lijkbezorging kent alleen begraven, cremeren en het ter beschikking stellen van het lichaam aan de wetenschap. Het kabinet werkt aan een nieuwe wet die onder meer resomatie mogelijk moet maken. Lees daarover meer in nieuwe uitvaartwet: resomatie en samen begraven in één kist.

Cryomeren, resomeren en humaan composteren: het verschil

• Cryomeren: het lichaam wordt bevroren, verbrokkeld en gedroogd.
• Resomeren: het lichaam wordt opgelost in water met een basische stof. Lees meer in resomeren als alternatief voor cremeren.
• Humaan composteren: het lichaam wordt met organisch materiaal omgezet in compost. Lees meer in wat is humaan composteren?

Cryomeren is een interessant idee in de zoektocht naar duurzamere lijkbezorging. Of het ooit in de praktijk wordt gebruikt, is nog onzeker.

Veelgestelde vragen

Wat is cryomeren in het kort?

Een bedachte vorm van lijkbezorging waarbij het lichaam wordt bevroren in vloeibare stikstof, verbrokkeld en gedroogd tot poeder, dat daarna wordt begraven.

Kan ik kiezen voor cryomeren?

Nee, cryomeren is in Nederland niet toegestaan en wordt ook elders niet aangeboden.

Wat is het verschil met cremeren?

Bij cremeren wordt het lichaam verbrand bij hoge temperatuur. Bij cryomeren wordt het juist bevroren en gedroogd, zonder verbranding.