Naar de inhoud
Nepnieuwssites misbruiken opnieuw Lisa’s uitvaart: zelfs berichtgeving over hun eigen bedrog wordt ingezet
Nieuws

Uitvaart van Lisa uit Abcoude misbruikt: nepnieuwssites gebruiken zelfs nieuws over hun eigen bedrog

3 minuten lezenDoor Amisha Mannak-SoeratramGepubliceerd

In het kort

  • Nepnieuwssites misbruiken opnieuw de uitvaart van Lisa door zelfs berichtgeving over hun eigen bedrog te gebruiken om lezers te lokken, waardoor het leed van nabestaanden keer op keer wordt misbruikt voor clicks en reclame-inkomsten.
  • Dit gebeurt door een groot nepnieuwsnetwerk in Vietnam dat honderden Facebookpagina’s beheert.
  • De politie en Facebook hebben moeite om grip te krijgen op dit probleem vanwege servers en beheerders buiten Europa.

Het schokkende misbruik van nepbeelden rondom de uitvaart van de vermoorde Lisa uit Abcoude krijgt een nieuw hoofdstuk. Uit onderzoek blijkt dat dezelfde Facebookpagina’s die eerder vervalste beelden van de uitvaart verspreidden, nu zelfs het nieuws over hún eigen bedrog gebruiken om nog meer lezers te lokken. Daarmee wordt het leed van nabestaanden keer op keer misbruikt voor clicks en reclame-inkomsten.

Misbruik stapelt zich op

Nepnieuwsonderzoeker Peter Burger van de Universiteit Leiden ontdekte dat de betreffende pagina’s een artikel van Nederlandse media over het uitvaartmisbruik herschreven en opnieuw publiceerden. Daarbij gebruikten ze zelfs een screenshot van hun eigen eerdere nepbericht. Onder koppen als “Enorme klap voor nabestaanden Lisa (17)” werd zogenaamd nieuws gebracht, terwijl de verantwoordelijke sites zelf de bron zijn van het misbruik.

Lees ook: Na zelfdoding blijven nabestaanden achter met vragen

“Het is exact dezelfde site die dit doet,” aldus Burger. “Ze kopiëren schaamteloos content, draaien het om en zetten het opnieuw online – compleet met advertenties voor afslankpillen en andere dubieuze producten.”

TIP: Klik hier om in contact te komen met de ondernemers in onze bedrijvengids waar wij mee samenwerken. Zij helpen je graag verder bij het regelen van een afscheid en alles wat erbij komt kijken.

Vietnamees pulpnieuwsnetwerk

Uit het onderzoek blijkt dat de sporen leiden naar een groot nepnieuwsnetwerk in Hanoi, Vietnam, bekend onder de naam Beeup. Dit netwerk beheert honderden Facebookpagina’s die zich voordoen als Nederlandse of Vlaamse nieuwssites. Onderwerpen variëren van tv-programma’s en sport tot misdaad en drama, maar de content is vaak gestolen, verdraaid of volledig verzonnen.

Voorbeelden zijn verzonnen berichten over Formule 1-coureur Max Verstappen die miljoenen zou investeren in een daklozenopvang of een café zou hebben gered – verhalen die nooit plaatsvonden.

Doel: clicks en advertenties

Het verdienmodel van deze pulpnieuwssites is eenvoudig: zoveel mogelijk mensen lokken naar websites die vol staan met advertenties en soms misleidende producten. Achter artikelen over Lisa wemelt het van de reclames voor afslankmiddelen en erectiepillen.

Volgens Burger worden daarnaast steeds vaker AI-gegenereerde beelden gebruikt om uitvaarten of nieuwsfeiten geloofwaardiger te laten lijken. Zo circuleren ook gemanipuleerde foto’s van uitvaarten van bekende Nederlanders, alsof die bij Lisa’s afscheid zouden horen.

Nauwelijks grip op probleem

De politie is op de hoogte van deze praktijken, maar de aanpak blijkt lastig. Veel servers en beheerders bevinden zich buiten Europa, waardoor handhaving stroef verloopt. Ook Facebook ligt onder vuur, omdat het platform volgens critici te weinig doet om deze misleidende pagina’s te verwijderen.

Lisa werd ruim drie weken geleden op tragische wijze omgebracht toen zij na een feestje in Amsterdam naar huis fietste. Haar uitvaart vond plaats in besloten kring en er zijn geen officiële beelden vrijgegeven. Toch blijven nepnieuwssites het drama misbruiken.

Wat kun je als nabestaande doen?

Zie je nepberichten of gemanipuleerde beelden van een uitvaart? Deel ze niet en reageer er niet op, want elke klik helpt de makers. Je kunt zulke pagina's wel melden bij het platform waar je ze ziet. Wil je de uitvaart van een dierbare juist zelf in beslotenheid houden, maak dan vooraf duidelijke afspraken over foto's, video en een eventuele livestream. Lees bijvoorbeeld wat er misging in de rechtszaak over een livestream die online bleef en wat er met social media gebeurt na een overlijden.

Samenvatting

Het misbruik van Lisa’s uitvaart illustreert hoe ver nepnieuwsnetwerken bereid zijn te gaan om inkomsten te genereren. Zelfs nieuws over hun eigen bedrog wordt zonder schaamte omgezet in nieuwe content, waarmee nabestaanden opnieuw worden geraakt. Het toont de noodzaak voor strengere internationale samenwerking en effectievere regulering van social media platformen.

Meer nieuws

Al het nieuws →

Goed om te weten

Heb je een tip of aanvulling? Mail de redactie · Hoe wij bijwerken en corrigeren

Een volgende stap

De nieuwsbrief

Artikelen, hulpmiddelen en verhalen over uitvaart, afscheid en rouw. Rustig van toon, hooguit een paar keer per maand.

Schrijf je in →